“Το σχολείο έκανε αυτό που υποσχέθηκε: βοήθησε τις κάμπιες να γίνουν οι πεταλούδες που έκρυβαν μέσα τους”

Πριν από 11 χρόνια, εντελώς τυχαία, αντίκρυσα στην Ιπποκράτους την παράξενη εικόνα μιας γελαστής κάμπιας με κόκκινα τακούνια. Το όνομά της ήταν ακόμα πιο περίεργο κι άγνωστο για μένα. Έψαξα και διάβασα την ιστορία του Αύγουστου Κορτώ κι ενθουσιαστηκα. Λίγες μέρες μετά, φορτωμένη με αμέτρητα ΔΕΝ για τις δυνατότητες του μεγάλου μας γιου, πέρασα την πόρτα που οδηγούσε στην πιο όμορφη αυλή του κέντρου της Αθήνας. Η Dorothy ήταν τότε μικρούλα, αλλά τα πολύχρωμα κουρελάκια, οι κορδέλες και τα πραγματικά παιδικά έργα που τη στόλιζαν, έδειχναν πως εκεί γινόταν κάτι σπουδαίο. Η Ντανιέλα -που στα μάτια των παιδιών μου είναι πάντα μια νεράιδα- δεν τρόμαξε από όσα της είπαμε. Μας δέχθηκε και από τότε ξεκίνησε για μας μια εποχή θαυμάτων.

Στις αγκαλιές των ανθρώπων αυτών μεταμορφώθηκαν και τα πέντε παιδιά μας – ακόμα και το μικρότερο πρόλαβε να αλλάξει από μωρό σε ανθρωπάκι. Το σχολείο έκανε αθόρυβα και με συνέπεια αυτό που υποσχέθηκε: βοήθησε τις κάμπιες να γίνουν οι πεταλούδες που έκρυβαν μέσα τους.

Ο Παντελής που φέτος ξεκινά στο Γυμνάσιο, στα δύσκολα ανοίγει τον φάκελο με τις εργασίες του Νηπιαγωγείου! H Δανάη έχει πάντα κρεμασμένη στο γραφείο της την ταυτότητα του παλαιοντολόγου που έφτιαξε κάποτε με τη Χαριτίνη και τη Νεφέλη, ο Διονύσης καμαρώνει ακόμα για το γλυπτό του Ποσειδώνα που έφτιαξε μετά τη γνωριμία με τη σπουδαία Ναταλία Μελά, η Μαρίνα που ο κορονοιός σημάδεψε τη χρονιά του Νηπιαγωγείου έμαθε να διαβάζει χωρίς να της δείξουμε τίποτα (νωρίτερα από όλα τα αδέρφια της) και θεωρεί το δάσος της Καισαριανής το πιο όμορφο μέρος του κόσμου κι η Μαριλένη τρέχει χαρούμενη κάθε πρωί να πάρει την τσάντα της και να ξεκινήσει για το σχολείο.

Μέσα σε τούτα τα 11 χρόνια οι ζωές μας άλλαξαν πολύ. Μεγαλώσαμε, αποχαιρετήσαμε  αγαπημένους ανθρώπους, κερδίσαμε και χάσαμε αμέτρητες μάχες κι η Dorothy ήταν πάντα η σταθερά μας. Κι εκείνη μεγάλωσε κι ωρίμασε, έκρυψε τα κόκκινα τακούνια, απέκτησε μεγαλύτερο χώρο, περισσότερους ανθρώπους κι άλλαξε τη ζωή πολλών οικογενειών. Της χρωστάμε αξέχαστα απογεύματα με γιορτές στην αυλή του σχολείου, στην Τεχνόπολη, στο Βios, στην αυλή του Μουσείου Μπενάκη, στο δάσος της Καισαριανής, στο ΟΑΚΑ. Της χρωστάμε φοβερές μέρες συνύπαρξης παιδιών και γονιών. Της χρωστάμε μια ολόκληρη γειτονιά, αφού για χάρη της μετακομίσαμε. Της χρωστάμε την Πλεύση που ο αποχαιρετισμός της μας είναι εξίσου δύσκολος. Της χρωστάμε τους φίλους μας, φίλους σπουδαίους που τα παιδιά μας μεγάλωσαν μαζί. Και πάνω από όλα, της χρωστάμε την πίστη στα θαύματα.

Για όλα αυτά και για άλλα τόσα που δεν μπορούμε να περιγράψουμε την αποχαιρετούμε με πολύ μεγάλη συγκίνηση κι ευγνωμοσύνη. Σας ευχαριστούμε από τα βάθη της καρδιάς μας! Αναστασία, Μαρία, Νίκη, Δέσποινα, Ευαγγελία, Τζένη, Ειρήνη, Νεφέλη, Κατερίνα, Χαριτίνη, Ιωάννα, Χρύσα και Σταυρούλα , κυρία Ρούλα που οι γεύσεις σας παραμένουν άφταστες, κύριε Γιάννη και κύριε Γιώργο σας θεωρούμε οικογένεια.

Ντανιέλα και Γιάννη, σας ευχαριστούμε πολύ για όλο αυτό το μοναδικό ταξίδι. Μας ανοίξατε την πόρτα του σχολείου σας και μας επιτρέψατε να γίνουμε κοινωνοί της πιο μαγικής παιδικής ηλικίας. Καλή συνέχεια στη σπουδαία δουλειά σας και καλή αντάμωση σε καιρούς φωτεινότερους. Δηλώνουμε και οι 7 περήφανα Dorotheans κι αυτό είναι τίτλος τιμής!

Με όλη μας την αγάπη!

Μανόλης, Χρυσούλα, Παντελής, Δανάη, Διονύσης, Μαρίνα, Μαρία-Ελένη

(Η πραγματική αμοιβή για ένα σχολείο έρχεται όταν μια οικογένεια που είναι κοντά σου για έντεκα συνεχόμενα χρόνια, νοιώθει την ανάγκη να σε αποχαιρετήσει αυθόρμητα με ένα συγκινητικό και όμορφο κείμενο.

Χρυσούλα & Μανόλη, ήταν μεγάλη τιμή για το σχολείο η αγάπη & η αφοσίωσή σας.

Μας εμπιστευθήκατε πέντε παιδιά και γίνατε αναπόσπαστο και θεμελιώδες κομμάτι της Dorothean κοινότητας. Θα σας νοιώθουμε πάντοτε οικογένεια. Ενα τεράστιο ευχαριστώ για όσα ζήσαμε μαζί και άπειρες ευχές για ένα υπέροχο και λαμπρό μέλλον!)

Στην λαϊκη αγορά!

από την Φωτεινή Χούτου & την Μαριάννα Τζιοβάρα

Συνδυάζοντας τις ιδέες και τις εμπειρίες που ακούγονται καθημερινα στον κύκλο με τις επερχόμενες δράσεις του σχολείου, τα προνήπια της Βερόνικα εξέφρασαν πολύ σοβαρά την επιθυμία να επισκεφτούν ένα μέρος όπου οι άνθρωποι πουλάνε φρούτα και λαχανικά.

Κάθε Τρίτη γίνεται λαϊκή αγορά πολύ κοντά στο σχολείο μας, αποφασίσαμε λοιπόν να την επισκεφτούμε! Υποθέσεις σχετικά με φρούτα και λαχανικά που πολύ πιθανόν να βλέπαμε καθώς και πιθανές ερωτήσεις προς τους πωλητές, όπως «τα φρούτα είναι της εποχής;», «πόσο κάνουν;» κλπ, ακούστηκαν από τα παιδιά και γράφτηκαν σε ένα φύλλο χαρτί.

Τα παιδιά σε ρόλο καταναλωτή αποφάσισαν να ξεχυθούν ανάμεσα στους πάγκους της λαϊκής αγοράς, έχοντας πάρει και 15 ευρώ από το σχολείο για τις αγορές τους! Κατάλαβαν ότι έφτασαν στην λαϊκη όταν είδαν ένα φορτηγό με ανοιχτό το πορτ – παγκάζ που από μέσα του έβγαιναν χαλιά!

Ο πρώτος πάγκος με τα πορτοκάλια δεν άργησε να φανεί και σταθήκαμε να τον παρατηρήσουμε. Δύο ερωτήσεις έλαβαν χώρα: «πώς ξέρουμε ποια πορτοκάλια είναι για να τα φάμε και ποια είναι για στύψιμο;» & «γιατί κάποια έχουν χοντρή φλούδα και άλλα έχουν πιο λεπτή;». Ο μανάβης μας έδωσε τις αντίστοιχες απαντήσεις, αγοράσαμε τα πρώτα μας φρούτα κι αφού πήραμε τα ρέστα (νέα λέξη προστέθηκε στο λεξικό μας!) προχωρήσαμε στον αμέσως επόμενο πάγκο.

Εκεί τα παιδιά αναγνώρισαν τους λωτούς, τα κυδώνια και τα ακτινίδια, κάποια  από αυτά τα μύρισαν και άλλα τα άγγιξαν κι αφού αγοράσαμε κι από εκεί κάποια, ο μανάβης μας κέρασε μανταρίνια, τα ξεφλουδίσαμε και τα φάγαμε επιτόπου!

Λίγο πιο κάτω βρήκαμε έναν πάγο μόνο με λαχανικά και δίπλα ακριβώς στέκονταν η κ. Ελένη, κάτοικος της Κυψέλης, η οποία απάντησε στην ερώτηση των παιδιών «γιατί οι ντομάτες είναι πράσινες;» δίνοντάς μας πράλληλα την πιο εύκολη συνταγή για να φτιάξουμε τουρσί!

Κάπως έτσι κύλησε η πρώτη βόλτα των παιδιών στην λαϊκή αγορά της Κυψέλης. Τα παιδιά εξέφρασαν μεγάλη χαρά κι ενθουσιασμό και την επιθυμία να ξαναπάμε. Πίσω όμως από την ενθουσιώδη αυτή επαφή με τον κόσμο της λαϊκής, κρύβεται ένας θησαυρός γνώσεων που εισέρχονται στον ψυχισμό αλλά και στη νόηση τους.

Ενισχύεται η ευχέρεια τους στην επικοινωνία, μέσα από τον διάλογο και την ανταλλαγή πληροφοριών με τους πωλητές και τους αγοραστές.

Μαθαίνουν βασικές μαθηματικές έννοιες μέσα από την ανταλλαγή των χρημάτων, τα ρέστα, την απόδειξη, το ολόκληρο, το μισό και το μισό του μισού. Πληροφορούνται σημαντικά χαρακτηριστικά για τα φρούτα, όπως π.χ ότι  το καφέ χρώμα στην φλούδα των αχλαδιών οφείλεται στο ότι δεν ψεκάστηκαν!

Μαθαίνουν επίσης πολλά και ενδιαφέροντα πράγματα, όπως π.χ. ότι τα λιγότερο όμορφα φρούτα και λαχανικά είναι περισσότερο θρεπτικά και υγιεινα, καθώς δεν έχουν ψεκαστεί. Τα παιδιά ρώτησαν ακόμη «γιατί υπάρχουν φράουλες τώρα αφού βγαίνουν το καλοκαίρι;» και ο μανάβης τους πρόσφερε μια σημαντική γνώση μιλώντας τους για τα φρούτα του θερμοκηπίου, σε αντιδιαστολή με τα φρούτα που μεγαλώνουν στο ύπαιθρο.

Μέσα από όλη αυτή τη διαδικασία σύνδεσης με την πραγματική ζωή, τα παιδιά κατακτούν πολύ σπουδαίες εμπειρίες, δυναμώνουν την προσωπικότητα και τον χαρακτήρα τους και παράλληλα προσθέτουν σημαντικά κομμάτια στο παζλ της γνώσης που αφορά την σωστή διαχείριση της τροφής και του περιβάλλοντος, γνώσης που θα τα ακολουθεί σε όλη τους την ζωή.

“Μερικές φορές μάλιστα δαγκώνω κιόλας”

από τις Τζένη Διαμαντοπούλου & Κατερίνα Τούρλα

«Είμαι δύο χρονών και μόλις πέρασαν οι πρώτες μέρες που έρχομαι στο σχολείο. Μου αρέσει πολύ να παίζω στην αυλή και στην τάξη μου. Εκεί υπάρχουν πολλά παιχνίδια, χρώματα και διαφορετικά υλικά. Μου αρέσουν πολύ τα βιβλία και η μουσική που ακούμε. Όμως είναι η πρώτη φορά που αφήνω τη μαμά μου και το μπαμπά μου να πάνε στη δουλειά κι εγώ μένω μόνος μου για κάποιες ώρες στο σχολείο.

Αν και μου αρέσει πολύ, υπάρχουν και πράγματα που με δυσκολεύουν. Όλα αυτά τα παιχνίδια δεν είναι μόνο για μένα. Χρειάζεται να τα μοιραστώ με όλα τα υπόλοιπα παιδιά που είναι κάθε μέρα δίπλα μου. Και δεν φτάνει μόνο αυτό! Έχω να μοιραστώ και τις δασκάλες μου μαζί τους! Αυτό με δυσκολεύει πολύ. Πολλές φορές νευριάζω και χωρίς καν να προλάβω να το σκεφτώ σπρώχνω, γρατζουνάω και χτυπάω. Μερικές φορές μάλιστα δαγκώνω κιόλας

Μια καινούρια συνθήκη, μια αρχή, όσο ενδιαφέρουσα και συναρπαστική και να είναι δεν παύει να είναι άγνωστη και ανοίκεια, κάτι που τις περισσότερες φορές προκαλεί φόβο και άγχος. Ένας ενήλικας μέσω του λόγου μπορεί να λεκτικοποιήσει τους φόβους του και έτσι να εκφράσει το άγχος του.

Τι συμβαίνει όμως σε ένα παιδί δύο χρονών που βιώνει μια τόσο σημαντική αλλαγή στη ζωή του;

Σύμφωνα με τον Piaget, το παιδί στα 2 πρώτα χρόνια της ζωής του βρίσκεται στην αισθησιοκινητική περίοδο. Αυτό σημαίνει πως μαθαίνει τον κόσμο γύρο του μέσα από τη κίνηση και τις αισθήσεις. Χρησιμοποιεί όλες τις αισθήσεις, πειραματίζεται μέσα από αυτές, βιώνει νέες καταστάσεις και σιγά σιγά αρχίζει να δημιουργεί σχέσεις με τους συνομηλίκους του. Βιώνει καθετί καινούριο μέσα από το σώμα του. Μια σημαντική αλλαγή λοιπόν που εμπεριέχει αγωνία και άγχος μπορεί να εκφραστεί από το παιδί με πιο έντονες αντιδράσεις.

Κάτι που για μας τους ενήλικες φαντάζει «επιθετικό», για τα παιδιά αυτής της ηλικίας είναι ο βασικός τρόπος – ο δρόμος για να μάθουν τον κόσμο και να εκφραστούν.

Γιατί εκτός από μέσο πειραματισμού, μια σωματική αντίδραση του παιδιού μπορεί να αποτελέσει και μέσω έκφρασης συναισθημάτων. Ιδιαίτερα στην φάση που η λεκτική επικοινωνία δεν είναι τόσο ανεπτυγμένη ώστε το παιδί να εκφράσει την επιθυμία, τον θυμό ή την απογοήτευσή του, όλα αυτά τα συναισθήματα που το κατακλύζουν σωματοποιούνται και εκφράζονται με τέτοιου είδους συμπεριφορές. Έτσι λοιπόν ένα παιχνίδι για παράδειγμα, που μπορεί να αποτελέσει το μήλο της Έριδος γίνεται η αφορμή για ένα δάγκωμα ή άλλου είδους ξεσπάσματα (χτύπημα, σπρώξιμο κ.α.).

Ποια η θέση του ενήλικα σε τέτοιου είδους εκδηλώσεις του παιδιού; Φυσικά η έκφραση ακραίων συναισθημάτων δεν βοηθούν, ούτε όμως και η αδιαφορία. Το παιδί που δαγκώνει ή χτυπάει όπως και αυτό που δαγκώθηκε/χτυπήθηκε χρειάζονται, την υποστήριξη και την αποδοχή του ενήλικα. Είναι αυτός που μπορεί να βοηθήσει το μεν να λεκτικοποιήσει την επιθυμία ή το συναίσθημά του και το δε να μην επιτρέπει συμπεριφορές που δεν του αρέσουν. Σίγουρα ο σεβασμός προς την ανάγκη του παιδιού το γεμίζει σιγουριά και ασφάλεια για να βιώσει πατώντας στα πόδια του κάθε αλλαγή που έρχεται στη ζωή του.

Dorotheans for future

από την Κριστίνα Ντονόσιε

«Θέλω να μεγαλώσω σε ένα όμορφο και φυσικό περιβάλλον» λέει η Greta Thunberg. «Μπορεί να είμαι μια απλή μαθήτρια, αλλά δεν μπορείτε να αγνοείτε την επιστήμη και όλα αυτά τα παιδιά”, τονίζει ξανά και ξανά η Greta.

Μα η Greta είναι μόλις 16 ετών…Τι ξέρει αυτή για την κλιματική αλλαγή; αναρωτιούνται μερικοί. Aλλοι υποστηρίζουν πως το παράδειγμα της αποτελεί εξαίρεση και τέτοια πράγματα δεν γίνονται στην Ελλάδα, αλλά μόνο σε χώρες όπως η Σουηδία που είναι περιβαλλοντικά ευαίσθητες.

Ας δούμε πόσο εύκολα καταρρίπτονται τέτοιες στερεοτυπικές θεωρίες:

Dorothy Snot Summer Camp 2019 και έχουμε πάει εκδρομή στο Άλσος Βεΐκου, μία ομάδα παιδιών μεταξύ 6 και 9 ετών και τέσσερις εκπαιδευτικοί (Σταυρούλα, Σεραφείμ, Φωτεινή, Κριστίνα).  Αποφασίζουμε να εξερευνήσουμε τον χώρο.

«Βλέπω κάτι που δε μου αρέσει», ακούγεται ξαφνικά η Σταυρούλα.

«Σκουπίδια, πολλά σκουπίδια» σπεύδουν να απαντήσουν τα παιδιά. Μετά από λίγες μέρες αυτό το βίωμα γίνεται αφορμή για να το συζητήσουμε στον κύκλο. Τα παιδιά φέρνουν ξανά στο μυαλό τους την εικόνα του Άλσους, με σκόρπια απορρίμματα.

Προτείνουν την επόμενη μέρα να επιστρέψουμε στο Άλσος και να τα καθαρίσουμε, φέρνοντας τα ίδια γάντια και σακούλες. Έχουν όμως μία ένσταση: – «Να μη φέρουμε πλαστικές σακούλες, καλύτερα χάρτινες άμα έχουμε, μην κάνουμε περισσότερο κακό».

Πράγματι, η επόμενη μέρα μας βρίσκει στην αυλή του σχολείου, με τα περισσότερα παιδιά να μας δείχνουν τις σακούλες και τα γάντια που έφεραν μαζί τους.

Φτάνουμε στο άλσος και χωριζόμαστε σε 4 ομάδες. Στόχος μας είναι να εντοπίσουμε σκουπίδια και να τα μαζέψουμε στις σακούλες. Λόγω υπερβολικής ζέστης αποφασίζουμε η δράση μας να διαρκέσει 15 λεπτά. Καθώς μαζεύαμε, τα παιδιά στην ομάδα μου απορούσαν:

– «Μα καλά τι πετάνε οι μεγάλοι;»

– «Έχει παντού πλαστικά ποτηράκια από καφέ», «Όλα αυτά καλύπτουν το πράσινο και μυρίζουν χάλια».

– «Θέλω να κάτσω όλη μέρα και να τα μαζέψω όλα».

Μαζευόμαστε σε κύκλο και αφού τοποθετούμε τις σακούλες στη μέση του κύκλου, ακούμε τα παιδιά να διαμαρτύρονται για το πόσα σκουπίδια έχει το άλσος τελικά. Σε αυτό το σημείο γεννιέται αυτόματα η ερώτηση «Τι νομίζετε ότι μπορούμε να κάνουμε γι’ αυτό;»

Τα χέρια σηκώνονταν το ένα μετά το άλλο. Οι ιδέες πολλές:

– «Να ερχόμαστε πιο συχνά να μαζεύουμε»

– «Να μη πετάμε σκουπίδια στο δρόμο, έχει κάδους που γράφουν πάνω που πρέπει να πάνε τα σκουπίδια»

– «Να βάλουμε ταμπέλες και να γράψουμε πάνω να μαζεύουν τα σκουπίδια τους»

– «Να μπουν πρόστιμα»

– «Η μαμά έχει μία φίλη βουλευτή, θα της πω αυτό που κάνουμε για να το πει στη Βουλή και να το δουλέψουμε»

– «Να πάμε εμείς στο Δήμο να τους πούμε να κάνουν κάτι»

– «Να μαζεύουμε σκουπίδια, όταν πάμε εκδρομές και μετά να ξεχωρίζουμε και να κάνουμε ανακύκλωση».

Αυτό είναι ένα μεμονωμένο συμβάν που αποδεικνύει πόσο ευαισθητοποιημένες είναι οι νέες γενιές απέναντι στο περιβαλλοντικό ζήτημα. Αποδεικνύει όμως και κάτι ακόμη: πόσο υποστηρικτικοί είναι οι σύγχρονοι εκπαιδευτικοί και το οικογενειακό περιβάλλον των σημερινών παιδιών. Οι πλούσιες γνώσεις των παιδιών πηγάζουν από δασκάλες-ους που τους απασχολεί το εν λόγω ζήτημα και φροντίζουν τα ζητήματα περιβάλλοντος να μπουν με κάθε τρόπο στην καθημερινότητα των πρώτων.

Οι σημερινοί γονείς είναι ενημερωμένοι, δείχνουν πως το περιβάλλον και τα θέματα που θίγονται στο σχολείο, έχουν απασχολήσει και τους ίδιους. Απόδειξη, εκτός των άλλων, ήταν τα πολυάριθμα μηνύματα που ήρθαν στη διεύθυνση του σχολείου με σκέψεις, προτάσεις και ιδέες από τους γονείς της Dorothy. Γονείς, είστε σύμμαχοι στην προσπάθεια μας, και αυτό είναι πολύ ενθαρρυντικό για τις μελλοντικές δράσεις.

Η συμμετοχή της Dorothy Snot στην παγκόσμια διακήρυξη για το περιβάλλον μας, επιτρέπει σε όλους-ες μας να ενεργήσουμε και κάνει πιο επιτακτική την ανάγκη δράσης που υπάρχει για μία αειφόρο ανάπτυξη. Η καλλιέργεια περιβαλλοντικής συνείδησης, η κατανόηση των υπαρχόντων προβλημάτων, η ανάπτυξη αισθήματος ευθύνης και ενεργητικής συμμετοχής αφορούν εξίσου και τα παιδιά.

Οφείλουμε να συμβαδίζουμε με τις ανάγκες της σύγχρονης εποχής που θέλει ευσυνείδητους-ες πολίτες, με ενσυναίσθηση, σεβασμό στα ανθρώπινα δικαιώματα και όραμα για το μέλλον.

Όταν η δημοκρατία γίνεται τρόπος ζωής…

από την Μαριάννα Τζιοβάρα

Τις τελευταίες μέρες, τα παιδιά της τάξης Βερόνικα των προνηπίων παρατήρησαν ότι κάποιοι/-ες δεν πρόσεξαν το ξύλινο σπίτι που είχαμε κατασκευάσει για τα σαλιγκάρια στην αυλή, ούτε τις ενημερωτικές αφίσες που είχαμε κολλήσει στον τοίχο, με αποτέλεσμα αυτό να χαλάσει. Έτσι, λοιπόν πήραμε την απόφαση να το επιδιορθώσουμε.

Στη διάρκεια της συζήτησής ωστόσο, από ορισμένα παιδιά προέκυψαν και οι εξής προβληματισμοί:

– «Και αν τα άλλα παιδιά μπερδευτούν και περάσουν το σπίτι για παιχνίδι και το χαλάσουν πάλι;»

-«Δεν μπορούμε να είμαστε συνεχώς δίπλα από το σπίτι»

-«Δεν είμαστε όλη τη μέρα έξω στην αυλή»

 Συνεπώς, προέκυψε η ανάγκη να ενημερώσουμε τα παιδιά των τμημάτων του σχολείου που έχουν πρόσβαση στην μεγάλη αυλή. Μερικές από τις ιδέες που αναφέρθηκαν ήταν η δημιουργία μιας νέας αφίσας πιο συγκεκριμένης, μέσω της οποίας θα ζητούσαμε να μην χαλάνε το ξύλινο σπίτι των σαλιγκαριών.

Μια άλλη ιδέα ήταν να πιάναμε από κοντά ένα ένα παιδί κάθε φορά και να του εξηγούσαμε. Βέβαια καταλάβαμε πως κάτι τέτοιο θα ήταν αρκετά χρονοβόρο και πιο δύσκολο και έτσι εν τέλει, καταλήξαμε στη σύνταξη ενημερωτικών επιστολών. Στη συνέχεια επεξεργαστήκαμε περαιτέρω τις συμβάσεις του συγκεκριμένου κειμενικού είδους και γνωρίσαμε τους λόγους για τους οποίους μπορεί να γράψουμε μια επιστολή. Αφού συνεννοηθήκαμε το περιεχόμενο αυτής και την υπογράψαμε, απευθυνθήκαμε στη Στεφανία για την εκτύπωση.

Με τη βοήθεια της Στεφανίας και την δοκιμή της να εκτυπώσει τα χέρια της, μας δόθηκε και η ευκαιρία να γνωρίσουμε καλύτερα τον τρόπο λειτουργίας του φωτοτυπικού μηχανήματος και να διασκεδάσουμε.

Τις επόμενες μέρες τις μοιράσαμε στα τμήματα των Γκασπάρ, Αρτούρο, Μαλέφικα, Στάνλεϋ και Κρικ και τους ενημερώσαμε για αυτή την πρωτοβουλία μας.

Και κάπως έτσι, με αφορμή ένα σπίτι σαλιγκαριών, η δημοκρατία στο σχολείο γίνεται τρόπος ζωής που βασίζεται στην συνεργασία, στον διάλογο, στην ανταλλαγή ιδεών και στην ουσιαστική συμμετοχή σε ότι επηρεάζει την ζωή μας. Και το ίδιο το σχολείο μετατρέπεται στον φορέα, μέσα από τον οποίο τα παιδιά βιώνουν την έννοια του ενεργού πολίτη.

Οι καλές συνήθειες αφομοιώνονται πολύ νωρίς

από την Ελένη Τριανταφυλλοπούλου

Τα προνήπια του τμήματος Βερόνικα επισκέφθηκαν δύο φορές φέτος τον Διεθνή Οργανισμό Ανακύκλωσης Υλικών Συσκευασίας «Δ.Ο.Α.Ν.Υ.Σ.» με σκοπό να παραδώσουν τις σακούλες με τα χαρτιά που συγκεντρώνουμε στο σχολείο μας από την αρχή της χρονιάς, εμπνευσμένοι από το project “πώς γίνεται το χαρτί;

Από την πρώτη φορά, τα παιδια παρατήρησαν τις σχετικά λίγες μπάλες χαρτιού που υπήρχαν στον χώρο, κάτι που μας επιβεβαίωσαν και οι υπεύθυνοι του οργανισμού.  Συζητήσαμε αρκετά με τα παιδιά για το γεγονός αυτό και αποφασίσαμε ότι τελικά οι περισσότεροι μάλλον δεν ανακυκλώνουμε.

Τα παιδιά αποφάσισαν λοιπόν να βρουν τρόπους να τονίσουν, μέσα και έξω από το σχολείο, την σπουδαιότητα της ανακύκλωσης χαρτιού ώστε να εξασφαλίζουμε όλοι το χαρτί  που χρειαζόμαστε καθημερινά, χωρίς να επιβαρύνουμε τον πλανήτη συνέχεια με το κόψιμο όλο και περισσότερο δέντρων.

Μέσα από αυτό το project που τα ίδια τα παιδιά ξεκίνησαν, τα φετινά προνήπια της Βερόνικα απέκτησαν την απαραίτητη γνώση και όρεξη ώστε να συνεχίσουν για πάντα αυτη την καλή συνήθεια που ξεκίνησαν στα τέσσερα χρόνια τους και να κάνουν την ανακύκλωση και την επαναχρησιμοποίηση υλικών, τρόπο ζωής.

Διότι έτσι λειτουργούν οι ομάδες. Eχουν κοινούς στόχους που απλά προσπαθούν να επιτύχουν

από την Ευαγγελία Ντέκα

Κατά την διάρκεια της συζήτησης στο μεταβρεφικό τμήμα Τίμοθυ για το τι θέλουμε να έχει ο σούπερ ήρωας της γης που φτιάχνουμε, ο Θησέας πρότεινε να έχει δυνάμεις από το μετρό που είναι κάτω από την γη. Έτσι, ξεκίνησε μια συζήτηση για το μετρό.

Tα παιδιά είπαν πως είναι γρήγορο, έχει εισιτήρια, έχουν πάει με τους γονείς τους. Συμφωνήσαμε να βάλουμε στον σούπερ ήρωα εισιτήρια ώστε να έχει την δύναμη που έχει το μετρό.

Για να συλλέξουμε εισιτήρια έπρεπε να επισκεφθούμε το μετρό. Μία ομάδα παιδιών πήγε στην Ντανιέλα της εξέφρασε το αίτημά μας και μετά από λίγες ημέρες βρεθήκαμε σε ένα σταθμό του μετρό.

Τα παιδιά στο μετρό ήταν πολύ συγκεντρωμένα στο στόχο, μίλησαν στους ανθρώπους, τους εξήγησαν τι θέλουμε και για ποιο λόγο και με πολύ ενθουσιασμό επιστρέψαμε στο σχολείο με το κουτάκι μας γεμάτο εισιτήρια.

Σε όλη την διαδρομή το μυαλό μας ήταν στους φίλους μας που είχαν μείνει στο σχολείο. Τα παιδιά στην επιστροφή συνεχώς έλεγαν :

-Οι φίλοι μας θα ξετρελαθούν όταν δουν πόσα πολλά εισιτήρια μαζέψαμε.

Διότι έτσι λειτουργούν οι ομάδες. Eχουν κοινούς στόχους που απλά προσπαθούν να επιτύχουν!

Πως χωράει η τεχνολογία σε ένα play-based σχολείο?

από την Μαριάννα Τζιοβάρα

Ενα μόνιμο ερώτημα στο σχολείο μας είναι αν & πως μπορούμε να μυήσουμε τα παιδιά στον κόσμο της τεχνολογίας μέσα από το παιχνίδι, αξιοποιώντας  τα ερωτήματα και τα ερεθίσματα που τα ίδια τα παιδια φέρνουν στο σχολείο (και όχι τα πράγματα που έχουμε οι ενήλικες στο μυαλό μας).

Ο κώδικας QR είναι ένας γραμμωτός κώδικας (barcode) δύο διαστάσεων και η σάρωσή του γίνεται με την βοήθεια ενός κινητού ή τάμπλετ.  Για την ανάγνωση του απαιτείται μια εφαρμογή η οποία μετατρέπει την κάμερα της συσκευής σε scanner.

Οπως μας είπε και ο Αναστάσης «τα QR CODES είναι σαν τα barcodes» που συναντάμε στις συσκευασίες των προϊόντων που αγοράζουμε.

Στην τάξη προνηπίων της Βερόνικα, η εφαρμογή των qr codes αξιοποιήθηκε με στόχο την ενίσχυση της διερευνητικής διάστασης της μαθησιακής διαδικασίας και του παιχνιδιού, την εμπλοκή των παιδιών σε ενδιαφέρουσες αναγνωστικές δραστηριότητες, τον εμπλουτισμό των γνώσεων, την ενίσχυση της μνήμης, την ικανότητα επίλυσης προβλήματος, καθώς και την ανάπτυξη συνεργατικού πνεύματος.

Το έναυσμα για όλο αυτό ήταν οι καθημερινές εμπειρίες των παιδιών στο σούπερ μάρκετ και στα διάφορα πολυκαταστήματα. Τα παιδιά έφεραν στην τάξη δικές τους συσκευασίες προϊόντων προκειμένου να μας δείξουν τους γραμμωτούς κώδικες πάνω σε αυτές. Αποφασίσαμε λοιπόν να φτιάξουμε τα δικά μας bar codes!

Αρχικά, και με αφορμή το project  με τα αυτοκίνητα που δούλευαν τα παιδια, τα qr codes χρησιμοποιήθηκαν για να ανακαλύψουμε το εσωτερικό ενός αυτοκινήτου και ενός κινητήρα με έναν πιο παιγνιώδη τρόπο και πάντοτε στα πλαίσια της ενεργούς γνωριμίας των παιδιών με την τεχνολογία.

Πιο συγκεκριμένα, πάνω από τις εικόνες όπου απεικονίζονταν τα επιμέρους τμήματα του εσωτερικού του καπό και ενός κινητήρα, τοποθετήθηκαν qr codes, που τα παιδιά σκάναραν, διάβασαν τις «κρυμμένες» λέξεις, κι έπειτα προσπάθησαν να τις εντοπίσουν στο φυλλάδιο με τις αντίστοιχες εικόνες και λέξεις και να τις διαβάσουν.

Θα πρέπει ακόμη να προστεθεί και το γεγονός ότι οι λέξεις στο χαρτί ήταν γραμμένες σε διαφορετική γραμματοσειρά από αυτή της εφαρμογής, ώστε να βοηθηθούν τα παιδιά μέσα από την αναγνώριση και τη σύγκριση διαφορετικών μορφών του γραπτού λόγου να συνειδητοποιήσουν την πολυμορφία του γραπτού λόγου.

Αξίζει να σημειωθεί πως η συγκεκριμένη διαδικασία κινητοποίησε τα παιδιά και συνέβαλε σε σημαντικό βαθμό στην γνωριμία τους με τα εσωτερικά εξαρτήματα του αυτοκινήτου! Οταν ανοίξαμε το καπό της Giulia, φάνηκαν αρκετά εξοικειωμένα και με μεγάλη ευκολία αναγνώρισαν τα μέρη της αλλά και την λειτουργία αυτών.

Στην συνέχεια δημιουργήσαμε ένα επιτραπέζιο παιχνίδι, στο οποίο το αυτοκίνητό μας έπρεπε να διασχίσει τη διαδρομή ακολουθώντας τα εικονιζόμενα σήματα οδικής κυκλοφορίας και τα φανάρια. Σε ορισμένα σήματα υπήρχαν qr codes, τα οποία τα παιδιά σκάναραν με το κινητό και στη συνέχεια διάβαζαν το αποκωδικοποιημένο μήνυμα, προκειμένου να μάθουμε τη σημασία των συγκεκριμένων σημάτων και να συνεχίσουμε την πορεία του αυτοκινήτου.

Κατά τη διαδρομή παρατηρήσαμε, ακόμη ότι τα φανάρια μας δεν είχαν κάποιο χρώμα, επομένως έπρεπε να σκανάρουμε και τους κωδικούς τους, για να διαβάσουμε – αποκωδικοποιήσουμε το χρώμα τους και αναλόγως να κινηθούμε.

Και στη συγκεκριμένη παρέμβαση επιτεύχθηκε η σύνδεση του παιχνιδιού με την καλλιέργεια του γραμματισμού αλλά και η γνωριμία με έναν άλλο – άγνωστο κώδικα, μια διαφορετική μορφή που μπορεί να πάρει ο γραπτός λόγος με την παρέμβαση της τεχνολογίας.

Το παιχνίδι με τα  qr codes ήταν μια καλή αφορμή για να διερευνήσουμε πως τα παιδιά μπορούν να εντάξουν “από κάτω προς τα πάνω” την σύγχρονη τεχνολογία μέσα στην σχολική τους καθημερινότητα, χωρίς αυτή  να “καπελώνει” τις επιθυμίες και την ελευθερία τους – αλλά να τις προεκτείνει.

Και σε κάθε περίπτωση, μιλάμε για παιδια που το 2050 θα ειναι μόλις 36 ετών….

Η ώρα του σχολικού δεν είναι χαμένος χρόνος

από την Βάσω Χαρίση

«Εγώ νόμιζα ότι στο σχολικό πρέπει να καθόμαστε χωρίς να μιλάμε». Αυτή την απάντηση πήρα από έναν φίλο -ο οποίος ως παιδί χρησιμοποιούσε κι αυτός καθημερινά το σχολικό- σε μια τυχαία συζήτηση που ανέφερα κάποιο παιχνίδι που είχαμε παίξει εκείνη την ημέρα στο σχολικό της Dorothy Snot.

Μα είναι δυνατόν, σκέφτηκα. Στο δρόμο από και προς το σχολείο και με τα δεκάδες ερεθίσματα που παίρνουμε την ώρα που μετακινούμαστε στο κέντρο -και όχι μόνο- της Αθήνας; Τη στιγμή που έχουμε μια μοναδική ευκαιρία να είμαστε σε μια σταθερή ομάδα παιδιά από ενός μέχρι έξι ετών για αρκετά λεπτά καθημερινά.

Από τις συμφωνίες και τους κανόνες που θα αποφασίσει η κάθε ομάδα, με πράγματα που μας αρέσουν αλλά μας κάνουν να νιώθουμε ασφάλεια μέσα στο σχολικό μέχρι και συμπεριφορές που δε θέλουμε να γίνονται. Και όλα αυτά να τα γράψουμε, να τα ζωγραφίσουμε και όταν καμιά φορά τα ξεχνάμε ή μπερδευόμαστε να τα βλέπουμε και να θυμόμαστε. Και αν κάτι δε μας αρέσει σε αυτά, να τα συζητάμε ξανά και να τα αλλάζουμε.

Τα παιχνίδια που μας αρέσουν να παίζουμε (πετάει- πετάει ή και κολυμπάει- κολυμπάει, ανάλογα τη διάθεση μας). Αλλά και τα δικά μας παιχνίδια που θέλουμε να έχουμε μαζί και πρέπει να βρούμε τον τρόπο ώστε να είμαστε όλοι ευχαριστημένοι («να τα μοιραζόμαστε», πρότεινε ο Μπάμπης και συμφώνησαν όλοι).

Τα βιβλία που μας αρέσει να ακούμε αλλά και να διαβάζουμε. Γιατί χρειάζεται και η «βοήθεια» των νηπίων να μας διαβάσουν τα βιβλία που συμφωνήσαμε, να φέρνουμε κάθε πρωί στο σχολικό.

Είναι η αυτονομία του κάθε παιδιού που είναι υπεύθυνο για τα πράγματά του. Να βάλει μπουφάν, να ετοιμάσει τα πράγματά του, να δέσει μόνο του τη ζώνη –ή έστω να προσπαθήσει-, και αν σε κάτι δυσκολευτεί να ζητήσει βοήθεια από τη δασκάλα ή από κάποιον φίλο.

Να ανεβοκατέβει τα σκαλιά του σχολείου, να εξερευνήσει και λίγο στις άλλες τάξεις μέχρι να ετοιμαστούν οι υπόλοιποι, να αναρωτηθεί γιατί κόβουν τα κλαδιά στην αυλή και τα παιδιά του νηπιαγωγείου να του εξηγήσουν, να προβληματιστεί για τα φυτά που βλέπουμε και πως θα μάθουμε πως τα λένε (ίσως άμα τα μυρίσουμε?).

Και στο δρόμο. Αμέτρητα ερεθίσματα. Σχήματα παντού και χρώματα και πως γίνεται να μη σκεφτούμε παιχνίδια μ’ αυτά. Τι σχήμα έχει το STOP; Ο κορμός του δέντρου; Οι πολυκατοικίες; Γιατί τα φανάρια έχουν κόκκινο, πράσινο και πορτοκαλί (ή μήπως είναι κίτρινο); Αγάλματα, στάσεις του μετρό, το Μέγαρο Μουσικής (άραγε γιατί το λένε έτσι;), τρόλεϊ, φορτηγά, τούνελ και γέφυρες, σκυλιά, γάτες και έντομα… Και φυσικά το ουράνιο τόξο. Αυτό που εμφανίζεται μόνο στο σχολικό μας.. Και πως γίνεται να εξαφανίζεται στη σκιά; Που πηγαίνει; Πως γίνεται να το πιάσουμε;

Όλα αυτά τα καθημερινά, τα μοναδικά συμβαίνουν μέσα στο σχολικό. Με την αλληλεγγύη και τις συμφωνίες της κάθε ομάδας, με την φροντίδα στα πολύ μικρά παιδιά («Κάτσε μαζί μου» είπε η Κύνθια (5 ετών) στο Μάξιμο (1,5 ετών) την πρώτη μέρα. «Κι εμένα μου λείπει η μαμά μου αλλά και στο σχολείο είναι ωραία» συνέχισε. Ποιος θα μπορούσε να καταλάβει καλύτερα τον Μάξιμο από την Κύνθια που το είχε βιώσει και η ίδια πριν λίγα χρόνια; Τώρα πια ο Μάξιμος διαλέγει μόνος του τη θέση στο σχολικό.

Όπως διαλέγει και η ομάδα του κάθε δρομολογίου τι θα κάνουμε μέχρι να φτάσουμε σχολείο ή σπίτι. Να διαβάσουμε, να βάλουμε τη μουσική που έφερε κάποιος ή να τραγουδήσουμε εμείς, να παίξουμε παιχνίδια ή απλά να πούμε τα νέα μας. Και αν δε συμφωνούμε όλοι: το συζητάμε, προτείνουμε και ψηφίζουμε τι θέλουμε. Γιατί είναι άλλο πράγμα η σιωπή και άλλο πράγμα η συζήτηση με χαμηλή φωνή (τη «φωνή του σχολικού», όπως λέμε), που διασφαλίζει την επικοινωνία αλλά ταυτόχρονα και την ασφάλεια μας.

Η ώρα του σχολικού δεν είναι χαμένος χρόνος. Αν το αντιμετωπίσουμε έτσι βέβαια τότε μπορεί και να γίνει. Όμως η όρεξη των παιδιών για παιχνίδι και μάθηση δε σταματάει καμιά στιγμή της ημέρας. Και αν ενισχύσουμε αυτή τη διάθεση τότε μόνο εμπειρίες και βιώματα αξέχαστα θα έχουμε.

Με έμπνευση από τον Μιρό

από την Τζένη Διαμαντοπούλου

Οι Απόκριες ήρθαν και στην τάξη μας Aμαντιν του μεταβρεφικού έφτασε ένας πίνακας του Μιρό με τίτλο «Το καρναβάλι του Αρλεκίνου». Έτσι και εμείς βρήκαμε ευκαιρία να παίξουμε, με αφορμή τον πίνακα αυτό.

Στην αρχή τον παρατηρήσαμε προσεχτικά, περιγράψαμε ο καθένας τι έβλεπε στον πίνακα και με όσα ακούστηκαν ξεκινήσαμε να φτιάξουμε μια ιστορία.

«Ένα σκαθάρι μεγάλο είναι ψηλά και πετάει, είναι σαν αστέρι» λέει η Αριάνα.

«Ένα τυρί λίγο πιο μικρό», λέει ο Γιώργος και «ένα ζουζούνι επάνω στο τυρί» λέει ο Ερμής.

«Ένα ψάρι που κολυμπάει» συμπληρώνει ο Απόλλωνας και «ένα σκαθαράκι που παίζει» προσθέτει ο Φίλιππος.

Κοιτάζοντας καλά τον πίνακα παρατηρήσαμε πως όλα όσα υπήρχαν σε αυτόν ήταν «σταματημένα» και έτσι αποφασίσαμε να τα ζωντανέψουμε. Διαλέξαμε πανιά στα χρώματα του πίνακα και μπήκαμε μέσα σ’ αυτόν για να τον βοηθήσουμε να ζωντανέψει!!!

Και όταν κουραστήκαμε από το χορό, θελήσαμε και εμείς να φτιάξουμε έναν πίνακα. Πιάσαμε τα πινέλα και τα χρώματά μας και γίναμε εμείς μικροί ζωγράφοι.

Και να το αποτέλεσμα!!!

Ο πίνακας αυτός μας έδωσε αφορμή να εξασκήσουμε το λόγο μας με μια περιγραφή, να μοιραστούμε τις ιδέες μας μιλώντας ο καθένας ξεχωριστά και περιμένοντας τη σειρά του, να εκφραστούμε με το σώμα μας και έπειτα να συνεργαστούμε βάζοντας ο καθένας τη δική του πινελιά στο ομαδικό πίνακα που σίγουρα δεν θα ήταν τόσο ξεχωριστός αν δεν ήμασταν όλοι μαζί!

Αναλαμβάνοντας την ευθύνη

από τις Σύρμω Καζάκου & Ειρήνη Λιθοξοπούλου

Καθημερινά, τα παιδιά καλούνται στο σχολείο να επεξεργαστούν διάφορα συλλογικά προβλήματα και να βρουν λύση. Οταν τους επιτρέπουμε να διαχειρίζονται μόνα τους τις καταστάσεις που βάζουν εμπόδια στην εύρυθμη λειτουργία της ομάδας, τα παιδια γίνονται αυτόνομα και ανεξάρτητα από νωρίς.

Ένα τέτοιο πρόβλημα ήταν φέτος για τα προ-προνήπια η κακή χρήση των βιβλίων της τάξης που οδηγούσε σε σκίσιμο σελίδων, γεγονός που συνέβαινε ανά τακτά χρονικά διαστήματα και προκαλούσε την δυσαρέσκεια των παιδιών.

Προβληματισμός

Έφτασε, λοιπόν, η μέρα που ένα παιδί είπε στον κύκλο:
« Κουράστηκα να βλέπω τις σελίδες να σκίζονται»

Έτσι τα παιδιά πήραν την κατάσταση στα χέρια τους. Σκέφτηκαν να κάνουν έναν κύκλο για να αποφασίσουν τι θα γίνει με τα βιβλία. Συζήτησαν όλοι μαζί και πρότειναν ιδέες για να μην σκίζονται πια τα βιβλία!

Έχοντας λοιπόν πρώτα καταθέσει τις ιδέες τους, στην συνέχεια προχώρησαν σε  ψηφοφορία και αποφάσισαν να γίνεται ένα από τα παρακάτω σε περίπτωση κακής χρήσης ενός βιβλίου:

1. «Εάν κάποιος σκίσει μια σελίδα, να την κολλήσει αμέσως στο σχολείο»

2. «Εάν κάποιος σκίσει μια σελίδα, να φέρει ένα δικό του βιβλίο από το σπίτι του»

 

Αμέσως ανέλαβαν δράση για να υλοποιήσουν τις ιδέες τους…

Συμφώνησαν επίσης να  τηρούν τους κανόνες που έβαλαν και να τους θυμούνται κάθε φορά που θα διαβάζουν ένα βιβλίο!

Μέσα από αυτή την διαδικασία τα παιδιά απέκτησαν την πλήρη ευθύνη για την διαχείριση των βιβλίων της τάξης και απολαμβάνουν πλέον περισσότερο την ανάγνωση, εφόσον έχουν λάβει τις δικές τους αποφάσεις…

“Ελα, θα σε βοηθήσω εγώ”

από την Κατερίνα Κατσιούλη

Το παιχνίδι στη φύση και σε εξωτερικούς χώρους αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινότητας του σχολείου μας, το οποίο βέβαια βρίσκεται στην καρδιά του αστικού ιστού. Γιατί όμως;

Παρατηρώντας την ομάδα των παιδιών να παίζει στο φυσικό περιβάλλον, διαπιστώνουμε συνεχώς νέες διαστάσεις να ανοίγονται μέσα από σχετικές εμπειρίες…

Η μεγάλη ποικιλία ελεύθερων υλικών και αισθητηριακών ερεθισμάτων δίνει πολλές ευκαιρίες για εξερεύνηση και φανταστικό παιχνίδι.

“Είμαι νεράιδα με φτερά”

 “Είμαι πολεμιστής”

 “Είναι πολύ κρύο χωρίς γάντι”

Σε μία περίοδο κατά τη διάρκεια της οποίας το σώμα παρουσιάζει μεγάλη φυσική ανάπτυξη, το παιχνίδι στη φύση λετουργεί υποστηρικτικά. Τα παιδιά μπορούν να δοκιμάσουν πολλών ειδών κινήσεις και να διερευνήσουν τα όρια του σώματός τους.

“Αν πάρω φόρα θα ανέβω πιο εύκολα”

Η λήψη αποφάσεων από την ομάδα για τις διαδρoμές τις οποίες θα ακολουθήσουμε και τα σημεία από τα οποία θα περάσουμε, ενθαρρύνει την αυτονομία και την αυτοπεποίθηση των παιδιών.

¨Να πάμε στο κόκκινο”

“Κάτι φαίνεται εκεί”

Οι δύσκολες στιγμές, και όχι μόνο, δίνουν νέες ευκαιρίες αλληλεπίδρασης.

“Ελα, θα σε βοηθήσω εγώ”

“Θα σε βγάλω μία φωτογραφία”

Και φυσικά, οι φυσικοί χώροι επιτρέπουν τη χαλάρωση.

“Να φάμε δίπλα στη λίμνη”

 

Διαπολιτισμική εκπαίδευση & life-derived learning

από την Χρύσα Βαϊτση

Στην συλλογική μας συνείδηση υπάρχει η αίσθηση πως σε ένα ιδιωτικό σχολείο δεν δίνονται τόσες ευκαιρίες για διαπολιτισμική και κριτική εκπαίδευση. Κι αυτό δεν είναι απαραίτητα λάθος, αφού η πλειονότητα των παιδιών προέρχονται από την Ελλάδα ή από άλλες χώρες με υψηλό κοινωνικοοικονομικό status.

Κοιτώντας όμως πιο προσεκτικά, και με πρόθεση πάντα τα παιδιά να προβληματιστούν και να διαχειριστούν θέματα που άπτονται της σύγχρονης πραγματικότητας (και όχι να δημιουργήσουμε μία γυάλα γι αυτά) τα ερεθίσματα ξαφνικά είναι παντού:

Η περιοχή μας και οι κάτοικοί της (Κυψέλη), ο Νdioba –δάσκαλος κρουστών (Αφρικανός), η κούκλα της μεταμφίεσης που έχει σκούρο δέρμα, το memory της τάξης, το Άσυλο Ανιάτων που πάμε για να φωνάξουμε δυνατά και να ξυπνήσουμε όλους τους κατοίκους του με την πιο δυνατή μας καλημέρα.

Κι έτσι, χωρίς πολλά λόγια, η διαφορετικότητα μπαίνει ενεργά στη ζωή μας, τόσο φυσιολογικά όσο το αυθόρμητο χαμόγελο των παιδιών.

Champions League is a matter of choice

Θυμάμαι παλιά διάβαζα συχνά την φράση “bon pour l’ Orient”. Οταν π.χ. η Citroen ειχε βάλει στην BX εναν κινητηρα 1100 cc ώστε το αυτοκινητο να μην είναι πολύ ακριβό σε χωρες με ληστρική φορολογία, όπως η Ελλάδα, θυμάμαι οτι αυτος ακριβώς ηταν ο τίτλος των 4Τ: «Καλό για την Ανατολή».

Το αυτοκίνητο βεβαια με αυτό το μοτέρ ήταν αργό και επικίνδυνο – ήταν όμως ο μονος τρόπος ώστε ένας Ελληνας μικρομεσαίος να μπορέσει να το αγοράσει. «Εντάξει, δεν είστε ίσα κι όμοια με τους προηγμενους λαούς της Δυσης, μην έχετε και πολλές απαιτήσεις». Aυτό ήταν το μήνυμα κάθε τέτοιας κίνησης.

Φοβάμαι πως σε μερικά πράγματα έχουμε ακόμη μείνει εκεί. Και η προσχολική εκπαίδευση, αυτή που στην Ελλάδα παρέχεται απο τους “παιδικούς σταθμούς” (τραγική λέξη, δεν συμφωνείτε?) είναι ένα από αυτά.

Οχι ότι δεν υπάρχουν και στην χωρα μας καλά σχολεία για πολύ μικρά παιδια. Εξαιρετικά σχολεία υπάρχουν και όλο ξεφυτρώνουν και περισσότερα. Αλλά, στο μας συλλογικο ασυνείδητο δυστυχώς επικρατεί εν πολλοίς η αντίληψη “έλα μωρέ, παιδάκια είναι”….

Δεν είναι όμως έτσι και όσοι ασχολούμαστε σοβαρά με την προσχολική εκπαίδευση το ξερουμε πολύ καλά. Διότι ο χαρακτήρας και η προσωπικότητα του παιδιού πλάθονται έως τα 6-7 χρόνια. Μετά έρχεται το cognitive stage.

Αν λοιπόν θέλουμε ένα παιδί να δυναμώσει, να ανεξαρτητοποιηθεί, να αυτονομηθεί, να πιστέψει στον εαυτό του και να μαθει να παίρνει από νωρίς την ζωή στα χέρια του με ενθουσιασμό, δεν υπάρχει άλλος δρόμος από το να του δώσουμε μια κορυφαίου επιπέδου προσχολική εκπαίδευση. Και αυτή δεν μπορεί να την προσφέρει κανένας «σταθμός».

Στην Dorothy Snot απολαμβάνουμε την σπάνια τύχη να έχουμε «χτίσει» ένα σχολείο, όχι για να καλύψουμε κάποια αναγκη επαγγελματικής αποκατάστασης αλλά για να υλοποιήσουμε το όραμα που είχε στο κεφάλη της η Ντανιέλα όταν η κόρη της Νεφέλη ήταν δύο ετών: να φτιάξει για αυτήν το σχολείο των ονείρων της.

Από την πρώτη μέρα, η Dorothy Snot ξεκίνησε να στήνεται επάνω στην εξής λογική: για να ειναι ένα καλό σχολείο για την Ελλάδα, θα πρέπει πρωτα απ’ όλα να ειναι ένα καλό σχολειο για το Λονδίνο, για την Νεα Υόρκη, για οπουδήποτε.

Ουτε εύκολη ούτε γραμμική ήταν αυτη η διαδρομή. Καλώς ή κακώς όμως, κάπου μας οδήγησε: στο σημειο, μετα από δεκα ακριβώς χρόνια λειτουργίας, το σχολειο μας να μπορεί να φέρει στην Ελλάδα κάποιους από τους σπαουδαιότερους ανθρώπους της εποχής στον δικό μας πολύ εξειδικευμένο χώρο του play-based early education, της εκπαίδευσης δηλαδή για πολύ μικρά παιδιά που βασίζεται στο ακηδεμόνευτο παιχνίδι.

Και μπορούμε και το κάνουμε, διότι η κοινότητα αυτή μας αναγνωρίζει ώς ένα κορυφαίο σχολείο on-a-world-class-basis. Oχι ένα σχολειο «bon pour l’ Orient”….

Διαβάστε λοιπόν ποιους θα φέρουμε ως keynote speakers στο μεγάλο συνέδριο “Play on Early Education” που διοργανώνουμε τον έρχομενο Απρίλιο, στην Αθήνα:

Κατ’ αρχήν τον καλό φίλο και προσωπικό μου μέντορα Tom Hobson, αυτόν που όλος ο πλανητης τον ξέρει ως Teacher Tom και που καθε χρόνο δίνει ομιλίες σε ολόκληρο τον κόσμο από Αυστραλία έως Ισλανδία.

Εχουμε την χαρά να λέμε ότι είμαστε οι πρώτοι που καλέσαμε τον Tom για να μιλήσει, εκτός US, το 2013. Και ξεκίνησε έτσι για αυτόν μια καριέρα ομιλητή που τον έχει κάνει ένα από τα δυνατότερα brands διεθνώς στον χώρο του play-based learning. Δεν χρειάζεται να πω περισσότερα για τον Tom, αφενός διότι το ελληνικό του fan club ειναι πολύ ισχυρό και πολύ μεγάλο και αφετέρου διότι αυτή θα είναι η τρίτη του ελληνική επίσκεψη – και οπωσδήποτε όχι η τελευταία. Εχουμε πολλά να κανουμε μαζι the years to come, αρκεί να είμαστε καλά.

Σιγουρα από την άλλη, η πιο εμβληματική μορφή απ’ όλους τους keynote speakers ειναι ο σπουδαίος Peter Gray. Καθηγητής ψυχολογίας στην Βοστωνη, συγγραφέας του iconic book “Free to Learn” και σίγουρα ο μεγαλύτερος εν ζωή ακαδημαϊκος υπέρμαχος της ελευθερίας στην εκπαίδευση και των εναλλακτικων προσεγγίσεων αυτής. Καθε του ομιλία και κάθε του κείμενο ξεσηκώνει κύμματα ενθουσιασμού ανάμεσα στους ομοϊδεατες του (και επίσης κύμματα διαφωνίας ανάμεσα σε όσους πιστεύουν στην αξία της μετρήσιμης ακαδημαϊκης εκπαίδευσης, αυτής που βασίζεται στα big data και στην ποσοτική μέτρηση των επιδόσεων).

Θεωρω πολύ μεγάλη τιμή την αποδοχή από τον Peter της πρότασης να έλθει και να μιλήσει στο συνεδριο μας, ιδίως μάλιστα την στιγμή που γνωρίζω ότι τις ίδες ημερομηνίες είχε πρόσκληση για να πάει στο Dallas. Αλλα thankfully προτιμησε να μπει στο αεροπλάνο για 10+10 ώρες και να πεταξει μεχρι την Αθηνα για τρεις ημέρες!

H Suzanne Axelsson που θα μας έλθει από την Στοκχόλμη είναι μια από τις πιο γνωστές reggio παιδαγωγούς της εποχής μας. Το blog της Interaction Imagination εχει πολύ μεγάλη επιροή και το Ιnternational Fairy Tea Party Day που διοργανωνει κάθε Σεπτέμβριο εμπλέκει εκατοντάδες σχολεια από ολόκληρο τον κόσμο.

Με την Suzanne έχουμε εδω και αρκετά χρόνια τακτική επικοινωνία και ανταλλάσουμε ιδέες και απόψεις. Εχουμε πολύ κοινό τρόπο προσέγγισης της εκπαίδευσης και είναι επίσης ένα άτομο που σκοπεύουμε στο μέλλον να κάνουμε πολλά πράγματα, μαζί. Η Suzanne θα μείνει αρκετες μέρες στην Ελλάδα τον ερχόμενο Απρίλιο και θα οργανωσουμε αρκετά πράγματα, on the side του συνεδριου.

Ο Τakaharu Tezuka απολαμβάνει το εξης προνόμιο: κάθε google search γυρω από το όνομα του βγάζει την φράση «Τhe best kindergarten in the world”, τίτλος που του έχει “απονεμηθεί” απο το TED! Aιτία φυσικά η σχετική ομιλία του το 2014 αναφορικα με το φοβερό σχολείο που έχει σχεδιασει στο Τόκυο και το οποίο θεωρείται παγκόσμιο σημείο αναφοράς στην σχεδίαση ενός αστικού εκπαιδευτικού χώρου που όμως σέβεται το δικαίωμα των παιδιών να παίζουν ελεύθερα και ακηδεμόνευτα, σε φυσικό περιβάλλον.

Ο Takaharu θα μας εξηγησει την φιλοσοφία του πίσω από την σχεδίαση ενός τέτοιου χώρου και θα μας πει ιστορίες ελευθερίας και καινοτομίας. Τρομερά σπουδαίο και τιμητικό θεωρω προσωπικά το γεγονός ότι ο Takaharu το πάλεψε πολύ για να βρει τον χρόνο να έλθει και να μιλήσει, γνωριζοντας ταυτόχρονα ότι το κόστος που μπορούμε να του καλύψουμε αντιστοιχεί σε ένα μικρό ποσοστό των εξόδων που θα κάνει.

Αφησα για το τέλος τον φίλο μου Meynell Walter. O Μeynell ειναι ένας από τους κορυφαίους playworkers της εποχής μας, no doubt about it. Eίναι επίσης ένα ζωντανό who-is-who στον χώρο του play έχοντας συνεργαστει πρακτικά με τους πάντες, παντού. Ο Μeynell τέλος, από το 2014 που τον γνωρισα, ειναι ο προσωπικός μου proof editor σε οτιδηποτε καινούριο θέλω να κάνω στο σχολειο. Και είναι πολύτιμη η συνεισφορά του και στην διοργάνωση του συνεδρίου αυτού, για την οποία του είμαι ευγνωμων!

Είναι πολύ αστείος ο τρόπος που γνώρισα τον Meynell. Ηταν το 2014 και ήμουν στο συνέδριο του International Play Association στην Κωνσταντινούπολη, όπου παρουσίαζα το σχολείο μας και τον τρόπο που δουλεύουμε. Μετά το τέλος της παρουσίασης μου, ο Meynell (μέγας υπέρμαχος και αυτός του home schooling) ήλθε και μου είπε: «This is bullshit, you just can’t get real play into a school”.

Mε αυτον το πολυ ευγενικό και intriguing τρόπο, ξεκινησε μια φιλία! Διοτι τον προ(σ)κάλεσα να έλθει να δει το σχολειο μας απο μέσα. Και ήλθε! Και μετά ξαναήλθε και ξαναήλθε – και σήμερα έχω την τιμή να τον αποκαλώ φίλο και σπουδαίο συνεργάτη! Και έχω την δυνατότητα, όποτε μου έλθει μια καινούρια πετριά στο κεφάλι, να του στέλνω ενα email και να του λεω, πχ “Hey, Ι’m a little bored, what about to organize a top class conference in Athens?

Διότι, όπως λέει και ο ίδιος: “You never know the answer, unless you ask”…

Οσοι καταφερατε να φτασετε διαβαζοντας έως εδώ (πράγμα για το οποίο σας θαυμάζω και σας ευχαριστώ!) καταλάβατε σίγουρα ένα πραγμα: ότι αποδείχθηκε μάλλον εύκολο να ξεκινήσουμε την διοργάνωση στην Ελλάδα ενός γεγονότος που κάλλιστα μπορεί να αποκληθεί το Champions League του play-based education (διότι, πέρα από τους 5 keynote speakers, θα έχουμε και presenters απο την Βρετανια, την Νορβηγια, την Βουλγαρια, την Αυστραλια, την Παλαιστίνη, την Κύπρο, την Ελλάδα φυσικά, κλπ. κλπ.)

Μην κολλάτε (μην κολλάμε) λοιπόν μόνο στις ιστορίες ότι η Ελλάδα είναι μια χρεωκοπημένη χωρα, ότι δεν έχουμε ξεπεράσει την κρίση, και όλα τα σχετικά. Η Ελλάδα της κρίσης είναι φυσικά υπαρκτή. Μέσα της όμως υπάρχει και μια άλλη χώρα που έχει πολλούς και σπουδαίους εκπροσώπους, σε όλα τα fields. Μια χώρα που δεν κάνει φασαρία, που δεν χάνει τον χρόνο της βγαίνοντας στα κανάλια και πηγαίνοντας σε διαδηλώσεις – αλλά που δουλεύει, υλοποιώντας οράματα και βάζοντας πραγματική αξία στο κοινωνικό σύνολο. Και που μπορεί να σταθεί επάξια στο Champions League και όχι μόνο στα μικρά τοπικά πρωταθλήματα, τα “bon pour l’ Orient”.

Ραντεβου τον Απρίλιο του 2019.….

Ι.Κ. Γιαννούδης

Τι κάνουμε με τα “σκουπίδια” μας;

από τις Ειρήνη Λιθοξοπούλου & Κατερίνα Κατσιούλη

Στην τάξη Γκασπάρ των προ-προνηπίων συγκεντρώνουμε ανακυκλώσιμα υλικά καθημερινής χρήσης, με στόχο να βρουμε τρόπους να τα χρησιμοποιήσουμε ξανά.

Μαζευτηκαν πολλά όμως και η τάξη γέμισε “σκουπίδια”! Πως το διαχειριζόμαστε;