Η δημιουργία ενός ισχυρού πλαισίου αξιών στο σχολείο ως εργαλείο ενάντια στον σχολικό εκφοβισμό

από την Ντανιέλα Κράλλη *

Ξεκινώντας μια συζήτηση για τον σχολικό εκφοβισμό (bullying), ας κάνουμε κάποιες συμφωνίες:

  • Υπάρχει bullying στα σχολεια;  Ναι
  • Γινεται το bullying αντιληπτό; Πάντοτε, αργά ή γρήγορα
  • Απο ποιους; Απο τα παιδιά, πρώτα απ’ όλα. Και μετά φυσικά από τους ενήλικες
  • Γιατί το κάνει ο θύτης; από την ανάγκη του  για αποδοχή και ενίσχυση του αυτοσεβασμού του
  • Γιατι το δέχεται το θύμα; λόγω χαμηλής αυτοεκτίμησης και της αδυναμίας του να βάλει όρια στους γύρω.
  • Και οι δύο: δεν έχουν ξεκάθαρες και ισχυρές προσωπικές αξίες, απλώς επιβεβαιώνουν προσδοκίες τρίτων και διακατέχονται από φόβο απόρριψης / αποδοχής
  • Υπήρχε και παλιά εκφοβισμός; Ναι
  • Γιατι δεν έπαιρνε διαστάσεις κοινωνικού φαινομένου; Διότι οι ανοχές της κοινωνίας έχουν αλλάξει και πλέον και στον δυτικό τουλάχιστο κόσμο, έχουμε κατακτήσει πολυ υψηλά επίπεδα πολιτισμού. Παλαιότερα, η ανάγκη για επιβίωση σε σκληροτράχηλες κοινωνικές συνθήκες μας έκανε να θεωρούμε σχετικά φυσιολογικό γεγονός την συχνή εμπλοκή μας σε ηπίως βίαιες καταστάσεις.

Το σημαντικό είναι να συνειδητοποιήσουμε ότι σήμερα, το αξιακό μας σύστημα, ατομικά και συλλογικά, εχει αλλάξει.

img_1283

από την ομιλία για τον σχολικό εκφοβισμό που έγινε στο Hilton, την Κυριακή 8 Ιανουαρίου 2017, στα πλαισια του Money Show (πατήστε στην φωτογραφία για να δείτε το σχετικό βίντεο)

Ο εκφοβισμός  εμφανίζεται οταν δημιουργούνται οι πρώτες σχέσεις. Και η πρώτη εμπειρία σχέσεων του παιδιού είναι πάντοτε μεσα στην οικογένεια και τον ευρύτερο περίγυρο αυτής.

Εκεί, υπάρχει η πιθανότητα ένα παιδί να βιώνει ψήγματα βίας:

  • ως τροπο επικονωνίας, μεταξύ ενηλίκων
  • ως επιβολή εξουσίας
  • ως επιβεβαίωση ανωτερότητας  και δύναμης

Η δεύτερη εμπειρία σχέσεων για ένα παιδί είναι συνήθως το σχολικό του περιβάλλον, ιδίως για τα παιδιά που έρχονται από πολύ νωρίς στα κέντρα προσχολικής αγωγής. Τι συμβαίνει λοιπόν σε αυτό το περιβάλλον;

Να συμφωνήσουμε εδώ ότι καθε σχολείο, ανεξαρτήτως βαθμίδας, θα πρέπει να αναπτύσσεται ισότιμα σε δύο άξονες εκπαίδευσης:

  • στην παροχή γνώσης
  • στο πολιτισμική και κοινωνική διαπαιδαγώγηση

Η σωστή αναπτυξη ενός ισχυρού πλαισίου πολιτισμού μέσα στην σχολική κοινότητα, ίσως είναι μακροπρόθεσμα η λύση για τον δραστικό περιορισμό του σχολικού εκφοβισμού.

Και αυτο φυσικά σημαίνει την ανάπτυξη ενός ισχυρού πλέγματος αξιών που να ορίζουν ζητήματα συμπεριφοράς, ηθικής, αισθητικής, δικαιοσύνης, σεβασμού στην διαφορετικότητα και εν τέλει να προσδιορίζουν την ελευθερία του ατόμου μέσα στο σύνολο.

Πως όμως μπορεί ένα σχολείο να αναπτύξει έναν τέτοιο ισχυρό αξιακό κώδικα, ο οποίος θα διαπαιδαγωγήσει και θα εμπνεύσει τα παιδιά για την αναγκαιότητα και την εφαρμογή του;. Και κυρίως, πως το σχολείο θα καταφέρει να κερδίσει την εμπιστοσύνη τους;

Αυτό που χρειάζεται είναι να αναπτυχθεί και επικοινωνηθεί σωστά ενα ξεκάθαρο πλαίσιο κανόνων και όρων διαβίωσης, μέσα στην σχολική κοινότητα. Για την επιτυχία του αποτελέσματος, το πλαίσιο αυτό θα πρέπει:

  1. Να αφορά ολα τα μέλη, παιδιά και ενήλικες και να εφαρμόζεται με τον ίδιο δίκαιο τρόπο σε όλους, ανεξαρτήτως ηλικίας και επιπέδου ευθύνης ή εξουσίας.
  2. Να κάνει απολύτως ξεκάθαρο και σαφές ποιες συμπεριφορές είναι αποδεκτές και ποιές όχι.
  3. Να εχει δημιουργηθεί με την ενεργό συμμετοχή όλων των εμπλεκομένων, και προπαντός των παιδιών. Η εμπειρία μου δείχνει πως μόνο έναν κανόνα που διαμορφώνουν τα ίδια τα παιδιά, μέσα απο την αναγνώριση των δικών τους αναγκών, τον ακολουθούν και τον σέβονται. Έτσι δημιουργείται “δέσμευση” από την πλευρά τους. Και η δέσμευση, είναι το πρώτο ουσιαστικό βήμα συμμετοχής του ατόμου στην επιλυση των δικών του προβλημάτων. Αντιθέτως, έναν κανόνα που αποφασίζει και επιβάλλει η διεύθυνση αφ’ υψηλού, όλοι τείνουν να τον παραβούν.
  4. Να βασίζεται σε απολύτως αξιοκρατικά κριτήρια και να μην επιτρέπει επιρροές απο εξωτερικούς παράγοντες.
  5. Να επικοινωνείται αποτελεσματικά προς τα κάτω και να εφαρμόζεται παραδειγματικά, πρώτα απ’ όλα από την διεύθυνση του σχολείου. Μην ξεχνάμε ότι στην εκπαίδευση, είναι πάντοτε περισσοτερο επιδραστικό το πρότυπο του εκπαιδευτικού, το ήθος και η συμπεριφορά του και λιγότερο το τι αυτός διδάσκει. Με την ενεργή συμμετοχή και συμμόρφωση ημών των ενηλίκων στο δυναμικά διμορφωμένο αξιακό πλαίσιο του σχολείου,  δείχνουμε στα παιδιά εμπράκτως την πίστη μας στην λειτουργία του και στην αποτελεσματικότητα του και κερδίζουμε ουσιαστικά την εμπιστοσύνη τους.

Εάν λοιπόν το σχολείο καταφέρει να δημιουργήσει ένα αξιακό πλαίσιο, μέσα στο οποίο τα παιδιά νιώθουν σταθερότητα, αντιμετωπίζονται με δικαιοσύνη και διαφάνεια και ταυτίζονται με θετικά πρότυπα επιβεβαίωσης,

τότε,

οι συμπεριφορές βίας  και εκφοβισμού περιθωριοποιούνται απο τα ίδια τα παιδια. Διότι, σε ένα ισχυρό και δίκαιο αξιακό πλαίσιο, η βία γίνεται ενα ενοχλητικό και άχρηστο εργαλείο κοινωνικοποίησης και αποδοχής, εντελώς ανώριμο και καθόλου αντάξιο μιας ελεύθερης και ισότιμης κοινότητας παιδιών και ενηλίκων.

——————————

* στο κείμενο αυτό βασίστηκε η ομιλία της Ντανιέλας Κράλλη, διευθύντριας και δημιουργού της Dorothy Snot, στην συζήτηση για τον σχολικό εκφοβισμό που έγινε στα πλαίσια του Money Show, στο Hilton, την Κυριακή 8 Ιανουαρίου 2017

Οχι, δεν είναι καλό. Αλλά θα δουλέψουμε σκληρά, μέχρι να το κάνουμε τέλειο…

Μέσα σε δέκα μέρες είδαμε δυο μουσικές παραστάσεις απεθυνόμενες κατά μείζονα λόγο στο παιδικό κοινό: το Lion King στο Λονδίνο και τους Καρμενσίτας στην Λυρική, στην Αθήνα.

TheLionKingUnbeatableUnmissableUnforgettable

Το Lion King ανέβηκε στο Lyceum Theater του Λονδίνου το 1999 και παίζεται συνεχώς από τοτε, για 16 συνεχόμενα χρόνια. Οι Καρμενσίτας ανέβηκαν φέτος τα  χριστούγεννα στην Λυρικη, για 30 περιπου παραστάσεις.

karmensitas_kathimerini_03-thumb-large

Το  Lion King, στην αγγλική γλώσσα, απευθύνεται στο κοινό όλου του κόσμου, που επισκέπτεται το Λονδίνο (και) για να δει κορυφαία musicals. Οι ελληνόγλωσσοι Καρμενσίτας απευθύνονται στο κοινό της Αθήνας κατά κύριο λόγο, άντε και στους χριστουγεννιάτικους επισκέπτες της πόλης από την επαρχία.

Το Lion King παίζεται σε ένα ιστορικό θεάτρο, που δεχθηκε επένδυση 15 εκατ. λιρών πριν το φιλοξενήσει και στο οποίο όλα είναι κομμένα και ραμμένα για τις ανάγκες της παράστασης. Οι Καρμενσίτας παίζονται στην γνωστή αίθουσα Ολύμπια, στην οποία οποιοσδήποτε θεατής με ύψος πάνω από 1.80 υποφέρει μετά την πρώτη ώρα, λόγω του πολύ περιορισμένου χώρου για τα πόδια.

Το Lion King, με ώρα εναρξης 2.30 μμ, ξεκίνησε στις 2.33 μμ. Οι Καρμενσίτας, με ώρα έναρξης 11.00 πμ ξεκίνησαν στις 11.25 πμ. – και αυτό μετά την έντονη δυσφορία του κοινού.

Το Lion King τελείωσε μετά από δυόμιση ώρες και πιστέψτε με, όλοι θα το ξαναβλέπαμε στο καπάκι, με χαρά. Οι Καρμενσίτας διήρκησαν μία ώρα, και ήδη από το πρώτο τέταρτο το πεντάχρονο δίπλα μου έλεγε στην μαμά του “βαρέθηκα”…

Το Lion King, ήταν με μια λέξη αυτό που περιμένει κάποιος: Τέλειο. Σε ολα. Οι Καρμενσίτας, ήταν μια παράσταση με ωραία μουσική, αξιοπρεπή ορχήστρα, πολύχρωμα σκηνικά και αστεία κουστούμια (στα όρια του γελοίου), μέτριους χορευτές και τραγουδιστές (τουλάχιστο στην διανομή που είδαμε), αδιάφορο έως κακό λιμπρέτο και σκηνοθεσία που, στην καλή περίπτωση, θα την έλεγα “παρωδία όπερας”.

Φαντάζομαι, μετά από όλα όσα έγραψα, πολλοί θα λέτε μέσα σας: “καλά, είναι σοβαρός αυτός τώρα; συγκρίνει το Λονδίνο με την Αθήνα, το West End με την Λυρική;”

Αυτό αγαπητοί μου φίλοι, αν το λέτε, είναι η ρίζα όλων των προβλημάτων μας.

Φυσικά και τα συγκρίνω. Φυσικά και πρέπει όλοι να τα συγκρίνουμε. Φυσικά και απαιτώ το καλύτερο απο οποιονδήποτε, στον τομέα που επιλέγει να δραστηριοποιηθεί και με τα μέσα που μπορεί να διαθέσει. Φυσικά και δεν θα ανέχθώ μια μέτρια παιδική παράσταση από τον κορυφαίο, κατά τεκμήριο, οργανισμό σοβαρής μουσικής της χώρας. Εαν δεν μπορούν να την παράξουν, ο διευθυντής και οι υπεύθυνοι να παραιτηθούν. Ή, εάν δεν τους ενδιαφέρει να δημιουργήσουν κάτι εξαιρετικό για το παιδικό κοινό και απευθύνονται σε αυτό μόνο για εμπορικούς λόγους, να μας το πουν.

Εχω κουραστεί πραγματικά στην χώρα μας από την έλλειψη σεβασμού προς τα παιδιά και από την διαρκή υποτίμηση των αναγκών και της νοημοσύνης τους. Προσφέρονται κάθε μέρα εκατοντάδες υπηρεσίες για παιδιά στην πόλη, κάθε είδους. Οι περισσότερες κινούνται απλά στα όρια του αποδεκτού. Λίγες είναι πολύ κακές και ελάχιστες εξέχουν – έως καμία.

Και όμως. Εαν κάποιος δικαιούται το καλύτερο, είναι τα παιδιά. Είναι η ελπίδα της κοινωνίας, πληρώνουμε από το υστέρημα μας για να τους προσφέρουμε την καλύτερη δυνατή παιδεία, ακουμπάμε πάνω τους να διορθώσουν τα δικά μας λάθη. Είναι ακόμη-ακόμη οι καταναλωτές του μέλλοντος.

Εμείς, στην Dorothy Snot, λέμε πως για να είμαστε καλο σχολείο για την Ελλάδα, πρέπει να είμαστε καλό σχολείο και για την Αγγλία, την Αμερική, την Φινλανδία, για παντού. Και προσπαθούμε να το κάνουμε αυτό πρώτα για εμάς τους ίδιους, για την ικανοποίηση του ατομικού μας εγωισμού. Και κατά δεύτερον, φυσικά, γιατί πιστεύουμε ότι τα παιδιά αυτό δικαιούνται και αυτό αξίζουν.

Θα ήθελα κάποια στιγμή λοιπόν, σύσσωμη η ελληνική κοινωνία να απαιτήσει το ίδιο, από κάθε φορέα παροχής υπηρεσιών και παραγωγής προϊόντων. Στο δημόσιο και στον ιδιωτικό χώρο. Να σταματήσουμε τις συνεχείς εκπτώσεις.

Να βάλουμε επιτέλους στην άκρη την λογική που έχει κυριαρχήσει παντού τα τελευταία χρόνια: “εντάξει μωρέ, για τα ελληνικά δεδομένα καλό είναι…”.

Οχι, δεν είναι καλό. Αλλά θα δουλέψουμε σκληρά, μέχρι να το κάνουμε τέλειο…

Ι.Κ. Γιαννούδης

Επίσκεψη στο Κέντρο Πολιτισμού Ιδρυμα Σταύρος Νιάρχος

site-5Μιά πολύ όμορφη εξερέυνηση κάναμε την πρώτη εβδομάδα του φετινού Ιουλίου, επισκεπτόμενοι το Κέντρο Πολιτισμού που δημιουργεί το Ιδρυμα Σταυρος Νιάρχος στο πρώην δέλτα Φαλήρου.

Για όσους τυχόν δεν έχουν αντιληφθεί τι συμβαίνει εκεί, να πούμε ότι το Ιδρυμα Σταύρος Νιάρχος δημιουργεί μια από τις μεγαλύτερες αναπλάσεις που έχουν γίνει ποτέ στην πόλη μας και η οποία, δυνητικά, μπορεί να αλλάξει ριζικά τον τρόπο που ζούμε την Αθήνα.

Με την ευγενική πρωτοβουλία της καλής μας φίλης Ελίνας, σχεδιάσαμε μαζί με τους ανθρώπους του Κέντρου Πολιτισμού δύο διαφορετικά προγράμματα επίσκεψης, ένα για τα παιδιά του προνηπίου και ένα για τα μεγαλύτερα παιδιά του summer camp.

Να πούμε εδώ ενα μεγάλο μπραβο στο Ιδρυμα Νιάρχου γιατί, ανάμεσα στα άλλα σπουδαία, κάνει αυτό που θα έπρεπε να κάνει κάθε μουσείο ή χώρος πολιτισμού:site-33 ανοίγεται από πολύ νωρίς απέναντι στην κοινωνία και “συνομιλεί” μαζί της, πολύ πριν ανοίξει επίσημα τις πόρτες του. Και ειδικά όταν αυτό γίνεται με άξονα τα παιδιά, έχει πολλαπλή αξία. Γιατί αυτά θα είναι οι μελλοντικοί χρήστες του έργου και όσο νωρίτερα το γνωρίσουν και το αισθανθούν δικό τους, τόσο το καλύτερο.

Επισκεφθήκαμε λοιπόν το έργο και γνωρίσαμε τους τομείς που το σηματοδοτούν σήμερα: το εντυπωσιακό εργοτάξιο, την ανασκαφή που τρέχει παράλληλα, το υπέροχο πάρκο που δημιουργείται και φυσικά, μαθαμε για τον σχεδιασμό των δύο μεγάλων χώρων πολιτισμού που θα στεγάζονται εκεί: την Λυρική και την Εθνική Βιβλιοθήκη των εκατομμυρίων βιβλίων!

Αφορμή και σύνδεση για τα παιδιά μας βέβαια ήταν και η ενασχόληση τους με τους δεινόσαυρους και την παλαιοντολογία, μέσα από την οποία μάθαμε για τις ανασκαφές και για τα ευρήματα που κρύβει η γη. Πήγαμε λοιπόν και για να δούμε πως, ένα μέρος που κρύβει αρχαιολογικούς θησαυρούς, μας τους αποκαλύπτει και παράλληλα εξελίσεται σε κάτι καινούριο.

site-2

Φτάσαμε και ανεβήκαμε στην μεγάλη αερογέφυρα, ίσως το τμήμα του έργου που μας εντυπωσίασε περισσότερο!

site-2

Εξερευνήσαμε το πάρκο με τα αρωματικά φυτά…
site-1
είδαμε την εντυπωσιακή μακέτα…
site-4δημιουργήσαμε καλλιτεχνικά με βάση τα όσα γίνονται εκεί…
SAM_2021
αποτυπώσαμε το κτίριο υπό κατασκευή…
SAM_2024
γίναμε μέρος του εργοταξίου…
site-3

και ατενίσαμε το μέλλον!

Ενα μεγάλο ευχαριστώ σε όλους τους ανθρώπους του Κέντρου Πολιτισμού και του Ιδρύματος Νιάρχου, που μας υποδέχθηκαν τόσο πρόθυμα, αλλά και που αντιστέκονται στην μιζέρια της εποχής δημιουργώντας μια τόσο μεγάλη κυψέλη πολιτισμού.

Καλά να είμαστε, τα παιδιά του προνηπίου που θα έιναι του χρόνου στο νηπιαγωγείο μας, θα επισκεφθούν άλλες δύο φορές το έργο και θα καταγράψουν την πρόοδο και την εξέλιξη του.

Ειμαστε σίγουροι δε ότι τα επόμενα χρόνια, πολλά όμορφα πράγματα θα κάνουμε και θα ζήσουμε εκεί!

Να φτιάξουμε μια γέφυρα πρώτα…

 
της Μαριας Παυλοπούλου
____________________
 

Εχθές 9 Οκτωβρίου επισκεφτήκαμε με τα παιδιά του νηπιαγωγείου το αισθητικό δάσος Υμηττού. Όπως συμφωνήσαμε και σχεδιάσαμε, από κοινού, μόλις φτάναμε στο δάσος θα χωριζόμασταν σε δύο ομάδες. Όπως κι έγινε. Η μία ομάδα ήταν υπεύθυνη να συλλέξει τα χρώματα του δάσους και η άλλη τους ήχους του. Είχα την ευκαιρία να δουλέψω με την πρώτη ομάδα και να επιβεβαιώσω για άλλη μια φορά πως ο σχεδιασμός των εκπαιδευτικών προγραμμάτων έχει αξία όταν ανατρέπεται.

Παίρνοντας το χώρο μας με τα παιδιά, έπρεπε, σύμφωνα με τα σχέδιά μας, να παρατηρήσουμε τα χρώματα της φύσης και ύστερα κάνοντας τους κατάλληλους συνδυασμούς – ήδη τα παιδιά γνωρίζουν πως από το κόκκινο, το κίτρινο και το μπλε μπορούν να δημιουργηθούν όλα τα χρώματα – να τα φτιάξουμε στις παλέτες μας, να τα αναπαράγουμε και να τα χρησιμοποιήσουμε αποδίδοντας τη φύση.

Τίποτα από τα παραπάνω δεν έγινε, τουλάχιστον σε πρώτη φάση. Γιατί, κομμένοι κορμοί δέντρων, σε διάφορα μεγέθη και σχήματα ενέπνευσαν τα παιδιά.
Ο Κώστας είπε χαρακτηριστικά: “Να κάνουμε κάτι με τους κορμούς πρώτα και ύστερα να φτιάξουμε τα χρώματα.”Να κάνουμε μια γέφυρα“, πρότεινε ο Νέστορας. Όλοι συμφώνησαν και οι προσπάθειες ξεκίνησαν. Continue reading

hey, teacher, leave the kids alone

“A life inspired by interests, passions and skills is certain to be more fun, more rewarding, and more of a contribution to the world at large.

What your student is allowed time to discover today may well be critical to his future. And every hour taken from the free and supported pursuit of his real interests is more than an hour of slavery, it is also a nail in the coffin of that student’s potentially bright future.”

 

Τι είπες Γιαννάκη; Είχες άλλα σχέδια; Ηθελες να εξασκηθεις στο σκάκι, να παίξεις κιθάρα και μετά να παίξεις μπάλα με τους φίλους σου; Οχι αγοράκι μου, λυπάμαι. Δεν έχει σημασία αν είσαι παιδί, τι με νοιάζει που θέλεις να είσαι χαρούμενο; πάνω απ’ όλα είσαι σκλάβος του σχολείου…. Εγω λοιπόν, ο δάσκαλος και βασανιστής σου, πρέπει να αποδείξω στους αδαείς και ανασφαλείς γονείς σου και στα σοφά, σαδιστικά αφεντικά μου, πόσο σκληρά δουλεύω για να σε κάνω άνθρωπο. Για αυτό και θα σου βάλω πολύ-πολύ βαρετή δουλειά και διάβασμα για το σπίτι.

Τι είπες πάλι; ότι δεν είσαι φτιαγμένος για να γίνεις άβουλο πρόβατο και υπάκουος υπηρέτης τρίτων; ότι έχεις κρίση και άποψη; ότι πρέπει να σεβόμαστε τις επιθυμίες και τις ανάγκες σου; Χα-χα-χα, τι μας λες!!! Ωραίο αυτό, έχεις πλάκα Γιαννάκη! Νομίζεις ότι είσαι έξυπνος, ε;  Για να δω λοιπόν πόσο έξυπνος είσαι, για συλλάβισε μου την φράση τ-ο  σ-χ-ο-λ-ε-ί-ο  μ-ο-υ  ε-ί-ν-α-ι  μ-ί-α  φ-υ-λ-α-κ-ή  κ-α-ι  γ-ι-α  ν-α  β-γ-ω  π-ρ-έ-π-ε-ι  ν-α  ε-κ-τ-ί-σ-ω  τ-η-ν  π-ο-ι-ν-ή  μ-ο-υ…

Λοιπόν, μην καθυστερείς, αυτές οι πενήντα ασκήσεις εναι για αύριο το πρωι. Και για μεθαύριο πρέπει να έχεις μάθεις απ΄έξω τα ονόματα και από τους τριακόσιους του Λεωνίδα, χωρίς ορθογραφικά λάθη παρακαλώ. Χάσου από μπροστά μου τώρα!

(διαβάστε όλο το καταπληκτικό άρθρο του Steven David Horwich, εδώ)

τι είδε η Dorothy στην Χίο που πήγε;

…είδε άλογα στον δρόμο για τα Αυγώνυμα και γιαγιάδες να κουβεντιαζουν στα Μεστά…

…είδε τις “Παραμυθοκόρες” να αφηγούνται στα Πατρικά…

…και τους “Τρίφωνο” να τραγουδάνε μια μαγική βραδυά κάτω απ’ την πανσέληνο…

…έκανε νέους φίλους στην Βολισσό, περιεγάστηκε από κοντά τα Μαστιχόδεντρα και απόλαυσε το σούρουπο στα Μαύρα Βόλια…

…ταξίδεψε μέχρι τα ηρωικά Ψαρά και καθάρισε από τα σκουπίδια την παραλία…

…και άλλα πολλά, και με μια λέξη το καταευχαριστήθηκε!

…έτοιμος είμαι να φάω τον ιάσωνα…

Η ταξη των προνηπίων ολoκλήρωσε το προτζεκτ της για τον μυθολογικό ήρωα Τάλω της Κρήτης!

Αφού πρώτα τα παιδιά πάιζοντας έμαθαν τα πάντα για το ποιος, πότε και γιατί τον έφτιαξε και τον δώρισε στον Μίνωα, αφού μετά έμαθαν τις κινήσεις και το βάδισμα του, ε, στο τέλος ήρθε η ώρα να φτιάξουν και τα δικά τους ρομπότ!

Ο αριστερός είναι ο Τάλως των αγοριών και δεξιά η κατασκευή που έκαναν τα κορίτσια!

Και μετά ήλθε η ώρα της γιορτής! Κάλεσαν λοιπόν τους γονείς τους και τους παρουσίασαν μια παράσταση βασισμένη στον μύθο του Τάλω…

…και μετά τους πρόσφεραν κρητικούς ντάκους φτιαγμένους από τα χεράκια τους!